 |
LEGA |
|---|
| dł. 110,6 km | gł |
d | gm. |
5 C |
|
rodzaj szlaku: kajakowy
trasa: Olecko - Chełchy - jez. Rajgrodzkie
długość trasy: 58.48 km.
opis: Rzeka Lega ma źródła na północny wschód od wsi Szarejki, w południowo-zachodniej części Wzgórz Szeskich, na wysokości około 225 m.n.p.m. i płynie następnie przez Pojezierze Ełckie i Nizinę Podlaska. Jest prawym dopływem Biebrzy. Ma długość około 120 km i powierzchnię dorzecza około 1016 km2. Rzeka przepływa przez kilka jezior: Czarne, Olecko Wielkie i Małe, Selment. Po wypłynięciu z niego przyjmuje nazwę Małkiń, która wpada do jez. Stackiego. Jest ono północna odnogą jez. Rajgrodzkiego. Po wypłynięciu z jez. Rajgrodzkiego nosi nazwę Jegrznia. Uchodzi do Biebrzy starym korytem rzeki Ełk (skierowanej do Biebrzy Kan. Rudzkim). Kiedyś Lega była dopływem rzeki Ełk. Średni przepływ wody 4 m3 / min. Nad Legą leży miasto Olecko.
Rzeka spławna jest od Olecka, lecz pierwszy odcinek od jez. Olecko Wielkie do Olecko Małe jest bardzo uciążliwy, ze względu na dużą ilość progów wodnych utworzonych na cieku, w celu utrzymania odpowiedniego poziomu wody w jez. Olecko Wlk. Stan czystości wody w rzece na wysokości Olecka i kilka kilometrów niżej pozostawia wiele do życzenia. Poza zanieczyszczeniem mechanicznym daje się odczuć nieprzyjemny zapach świadczący o zrzucie dość znacznych ilości ścieków z Olecka. W dalszym biegu rzeka jest łatwa technicznie, choć miejscami uciążliwa przez działalność bobrów i kilka przenosek przez tamy młyńskie. Ośrodki wypoczynkowe funkcjonują nad jez. Selment i Rajgrodzkim.
Powiat: ełcki
Gmina: Ełk
Miejscowości:
Lega, Sędki
Gmina: Kalinowo
Miejscowości:
Makosieje, Stacze, Sypitki
Powiat: olecki
Gmina: Olecko
Miejscowości:
Babki Gąseckie, Lesk, Olecko, Skowronki
Gmina: Wieliczki
Miejscowości:
Gąsiorówko, Kleszczewo, Nowy Młyn, Olecko Małe, Starosty
-----------
Rzeki
Główna rzeką powiatu, liczącą około 40 km długości, jest Lega, wypływająca z okolic Białej Oleckiej. Płynie ona wśród pagórków wynoszących się 10—20 m nad jej korytem i zasila swymi wodami leżące na wysokości 158 m m n.p.m. Jezioro Oleckie Wielkie, łącząc je z położonym o 10 m niżej Jeziorem Oleckim Małym, które z kolei łączy z szeroko rozlanym na wschód od Ełku jeziorem Selment Wielki.
Nad Legą leży siedziba powiatu — Olecko — oraz miejscowość Kleszczewo. Na południowy zachód od Kleszczowa uchodzi do Legi jej lewy dopływ — Czarna.
Czarna ma swe źródła u styku granic trzech powiatów: oleckiego, suwalskiego i ełckiego. Płynnie ona w większości przez teren powiatu ełckiego, jedynie około 2/7 jej biegu (w dolnej części) przypada ona obszar powiat oleckiego.
Z mniejszych dopływów Legi wymienić można: wpadający doń z prawej strony poniżej Olecka — Matłak oraz lewy — Widna Struga, wypływająca z Jeziora Widnego.
Łaźna Struga wypływa z największego na terenie powiatu zbiornika wodnego — jeziora Łaźno, łączy je z jeziorem Litygajno, a to z kolei — z położonym tuż przy granicy (już w powiecie ełckim) jeziorem Łaśmiady.
Na południe od miejscowości Połom zasila Łaźną Strugę lewy jej dopływ, Połomka.
Jezioro Łaźno jest zasilane ponadto wodami innych strumieni. Są to: od północy — Bierka ze źródłami w pobliżu wsi Gieraliszki w powiecie gołdapskim, łącząca jeziora Szwałk Wielki i Pilwąg, Posiada ona dwa lewobrzeżne dopływy — Rdzawkę i Wężówkę; z północnego zachodu — Czernik wraz w swym prawym dopływem - Czerwoną Strugę.
Jezioro Oleckie Wielkie zasila — prócz Legi — strumyk Moszna (Możanka) wraz ze swym prawym dopływem, Pluskwianką. Do Jeziora Oleckiego Małego wpadają: Borowa Struga, Kukowska Struga oraz Wilkaska Struga, do Dudeckiego — Ostrówka, do Dworackiego — Dworacka Struga, do Sedraneckiego — Pełka. Jeziora Juchówko i Kukowino łączy Ślepianka, Wielkomieruńskie i Garbaś (położone w powiecie suwalskim) — Jaworka.
Jest wreszcie Jarka, wzmiankowana na wstępie, odwadniająca Jezioro Czarne w pobliżu wsi Monety wraz ze swym lewym dopływem o nazwie Górny Potok, wytryskującym z południowych zboczy Szeskiej Góry. Na terenie powiatu gołdapskiego wzbogaca się ona w nowe dopływy i zdąża do jeziora Gołdap.
Chociaż powiat olecka, większych rzek nie posiada, wymienione cieki wodne odgrywają lokalnie pewną rolę gospodarczą, wzbogacają krajobraz i sprzyjają rozwojowi turystyki. Przykładem jest szlak kajakowy: Czerwony Dwór — Ełk.
Jeziora.
Z ogólnej liczby 1823 jezior o powierzchni większej od l ha, zgrupowanych na obszarze kramy Wielkich Jezior Mazurskich, w powiecie ełckim jest128 (6,5%)
--------------------------
Rzeka Lega (7.750 km), początek na terenie powiatu Olecko, wpływa na teren powiatu ełckiego w km 7+750 w miejscowości Chełchy, wpada do jez. Selment W.
|
 |
 |